Is Vegan Glutenvrij?


Veel producten in het speciale voeding schap adverteren tegenwoordig met ‘vegan én glutenvrij’. Logischerwijs halen we deze termen dan ook door elkaar. Maar let op – ze betekenen zeker niet hetzelfde. Ze verwijzen zelfs naar twee compleet verschillende eetpatronen.

Is vegan glutenvrij? Nee, vegan is niet hetzelfde als glutenvrij. Een veganist kan alle producten gemaakt van granen eten. Dit geldt niet voor iemand die glutenvrij eet.

Als je benieuwd bent naar wat beide termen precies inhouden en wat uitgebreid het verschil is – vooral even verder lezen!

Wat Is Vegan?

Een veganist (ook wel vegan) is iemand die geen dierlijke producten gebruikt, voor geen enkel doeleinde. Dit betekent geen vlees, melk of honing, maar ook geen leren schoenen. Daarnaast gebruikt een vegan alleen dierproefvrije cosmetica en doet hij of zij niet aan sporten waar dieren voor gebruikt worden. Denk hierbij bijvoorbeeld aan paardrijden.

De motivatie om dierlijke producten te vermijden verschilt per persoon.

De voornaamste reden voor vele veganisten is vanwege dierenwelzijn. Daarnaast kiezen velen ook voor een veganistische levensstijl, omdat ze het milieu een handje willen helpen.  

Weer anderen maken de keus vanwege hun eigen gezondheid. Wanneer dit de enige motivatie is zullen mensen vaak kiezen voor een plantaardige levensstijl, niet zozeer een vegan. Zij zullen dan hetzelfde eetpatroon hebben als veganisten, maar maken wel gebruik van dieren op een andere manier.

Op zoek naar meer informatie over het verschil tussen plantaardig en veganisme? Ik duik hier in dit artikel dieper op in.

Er zijn natuurlijk ook zat veganisten die de manier van leven gekozen hebben voor een combinatie van deze drie.

Wat Is Glutenvrij?

Een glutenvrij persoon vermijdt alles waar – je raad het al – gluten in zitten. Gluten is een mengsel van eiwitten die voorkomt in bepaalde granen, zoals tarwe. De precieze lijst met granen vind je hieronder.

Bevat gluten Glutenvrij
Tarwe Rijst (alle soorten)
Rogge Haver
Gerst Aardappelen
Spelt Maïs
Kamut Gierst
Couscous Sorghum
Bulgur Boekweit
Durum Quinoa
  Teff
  Amarant

Haver, quinoa en boekweit zijn van zichzelf glutenvrij, hoewel ze wel vaak in aanraking gekomen zijn met tarwe. Aangezien dit voor mensen met een sensitiviteit of coeliakie al schadelijk kan zijn, zullen zij deze granen niet nuttigen, tenzij het glutenvrij logo op de verpakking staat.

Een glutenvrij persoon zal dus nooit pasta of brood naar binnenwerken, tenzij deze geadverteerd worden als glutenvrij. In dit geval zal het gemaakt zijn van bijvoorbeeld rijst. Ook zullen zijn geen bier gemaakt van gerst drinken en dressings waar tarwe in verwerkt zijn nuttigen. Best even opletten dus.

Een glutenvrij dieet wordt voornamelijk gevolgd door personen met coeliakie of een glutensensitiviteit. Coeliakie is een auto-immuunziekte waarbij het lichaam zich tegen gluten keert. Het zorgt bij deze mensen voor een afbraak van de dunne darm. Reden genoeg dus om de pasta maar gewoon links te laten liggen.

Bij een glutensensitief persoon is er sprake van een aandoening waarbij mensen dezelfde symptomen hebben als iemand met coeliakie al dan niet in mindere mate. Zij hebben niet de auto-immuun ziekte, maar zeker wel baat bij het vermijden van glutenvrij.

Verder is er op het moment een hype rond het eten van glutenvrij, waarbij velen claimen dat het goede effecten heeft op de gezondheid. Om deze reden zijn er tegenwoordig steeds meer mensen die glutenvrij eten.

Volgens een recentelijk onderzoek van de The British Medical Journal is een glutenvrij dieet voor mensen zonder coeliakie of glutensensitiviteit echter niet aan te raden. Dit komt omdat mensen die dit dieet volgen vaak volkorenproducten vermijden, wat kan zorgen voor een tekort aan vezels. Aangezien maar 1% van de bevolking coeliakie en een andere 5% glutensensitiviteit heeft, is de angst voor gluten voor de overige 94% van de mensen helemaal niet nodig (1).

Als je denkt baat te hebben bij een glutenvrij dieet, ga dan vooral eerst even langs bij de huisarts voor een medische indicatie. Zo weet je zeker dat je juist zit.  

Verschil Vegan en Glutenvrij

Veganisme en glutenvrij zijn dus twee compleet andere dingen. Beide termen zijn zelfs zo verschillend dat ze allebei eigen labels hebben.
Voor vegan zijn er verschillende logo’s vanuit verschillende organisaties, denk hierbij aan het V-label of het Vegan Label van de Vegan Society. Voor glutenvrij is de doorgestreepte aar toch wel het bekendste.

Eetpatroon

Binnen een glutenvrij dieet zijn dierlijke producten gewoon toegestaan. Ze bevatten immers geen gluten en passen hiermee binnen een glutenvrij eetpatroon.  
Veganisme heeft geen problemen met gluten. Een veganist maakt dan ook graag gebruik van pasta of brood in gerechten.
Wat binnen veganisme echter niet past is het gebruik van dierlijke producten. Een veganist leeft dus een leven zonder boter, kaas en eieren (het eten, niet het spel).

Motivatie

Ook is de reden dat er gekozen wordt voor het eetpatroon anders. Voor iemand die geen gluten eet, is de voornaamste reden gezondheid – ze kunnen immers goed ziek worden op het moment dat ze brood hebben gegeten. Een goede reden om de niet te doen dus.

Voor een veganist ligt dit allemaal net even wat anders. Voor velen zal de voornaamste reden dierenwelzijn zijn. Ze vinden niet dat dieren gebruikt mogen worden en doen dit zelf dus niet. Ook kunnen zij voor de levensstijl gekozen hebben voor het milieu en soms ook om gezondheidsredenen. Maar dit zullen niet de voornaamste reden zijn.

Wetgeving

Daarnaast ligt de wetgeving voor beide anders. Voor veganistisch bestaat op het moment geen Europese definitie, wat betekent dat dat het woord ‘vrij’ gebruikt mag worden – de producent mag bepalen of het product vegan is op basis van zelfgekozen criteria. Natuurlijk is dit tot op zekere hoogte. Zo moet er altijd in een product zitten wat er ook op de ingrediëntenlijst staat en mag er niets achterwege gelaten worden.
Dit is dan ook de reden dat voor veganisten erkende labels zo belangrijk zijn. Om zo’n label te dragen moet er voldaan zijn aan strenge criteria, waardoor een veganist altijd weet dat het product ook écht vegan is.

Voor glutenvrij is dit wel anders. Ook deze maakt gebruik van een label, maar ook is er strenge wetgeving.  Zo mogen er voor het gebruik van het woord ‘glutenvrij’ maar maximaal 20 ppm (parts per milion) gluten inzitten. Dit klinkt als heel weinig, maar voor mensen met coeliakie kan zelfs deze kleine hoeveelheid schade opleveren. Het is hierom belangrijk dat alles juist op de verpakking staat aangegeven.

Voor het gebruik van ‘met zeer laag glutengehalte’ mag er maximaal 100 mg per kilo inzitten. Daarnaast moeten granen altijd opvallend op de ingrediëntenlijst staan, ook als ze minder dan 20 ppm gluten bevatten. Je zal graan dus altijd dikgedrukt, onderstreept of schuingedrukt zien staan.

Kan Je Glutenvrij En Vegan Zijn?

Dat kan zeker! Tarwe en glutenbevattende granen zijn maar een klein deeltje van wat veganisten eten. Een veganistisch én glutenvrij dieet zal voornamelijk bestaan uit bonen, noten, zaden, groente, fruit en de glutenvrije granen zoals hierboven beschreven. Genoeg opties om uit te kiezen!

Wanneer je voor ‘speciaal’ gemaakte vegan producten gaat wordt het wel wat lastiger. Velen zijn namelijk gemaakt met glutenbevattende granen. Andersom geldt het trouwens ook – producten die als glutenvrij geadverteerd zijn bevatten ook vaak dierlijke producten.

Het kost dus, zeker op het begin, wel allemaal wat tijd en uitzoek werk. Maar goed, als dit betekent dat je een leven zonder buikpijn leeft én de diertjes een handje helpt, is dit het toch wel waard.


 

Eline

Ecolien is de blog waar ik schrijf over mijn interesse in een bewuste en duurzame manier van leven. Ik hoop je voldoende handvatten te geven om dit op een zo makkelijk mogelijke manier te doen!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Recent Content